De Stilte ontmoeten

Zeven jaar geleden bezocht ik mijn eerste Stiltedag bij ZininZijn in Zevenhuizen. Emilia Hollander is een van mijn leraren en zij heeft mij uitgenodigd nog dieper te kijken en werkelijke vrijheid te ervaren. De tweeling was nog maar een jaar en ik stond constant aan. In Zevenhuizen was het stil en Emilia straalde een rust en licht uit die aanstekelijk was. In het begin was er veel onrust en soms verbeeldde ik me dat ik een baby hoorde huilen…Het zitten in stilte maakte me bewust van spanning in mijn lichaam, hoe lang duurt dit nog?

Kan hier ook een raam open? Angst, weerstand, verveling, het kwam allemaal voorbij. Toch was er iets in mij dat wakker was geworden en mij bleef roepen. Ik gaf al jarenlang meditatie in de yogalessen en mindfulness, maar ik voelde dat dit dieper ging: dit ging over de kern. Ik ervaarde een heldere, liefdevolle aanwezigheid, een devotie aan stilte en een open beschikbaarheid die heel licht was. De meditaties die ik kende waren daarbij slechts uitstapjes. Dit ging over je diepste Zijn, over eenheid en Waarheid.

Stilte heeft een kwaliteit waarin bewustzijn verschijnt. Op dit moment kun je dat direct herkennen. Het is een kwestie van stoppen. Een kwestie van stoppen en jezelf wakker schudden. Een pauze tussen woorden en gedachten. Een pauze in dat wat je nu leest. Een pauze tussen en in- en uitademing en je bent je bewust. Bewust van dit moment. Van je bestaan en je aanwezigheid. Bewust van bewustzijn. 

Daverende stilte

Als er een verlangen is naar zelfrealisatie en waarheid helpt het om mensen op te zoeken die daar ook mee bezig zijn. Vaak komen deze mensen vanzelf op je pad. In mijn geval ontmoette ik Ananto, die mij leraren aanreikte die spraken over wat ik een jaar daarvoor had beleefd in een eenheidservaring. Het samenzijn met mensen die daarop resoneren kan je enorm voeden en helpen. Als je een langere tijd met een groep in stilte bent, kun je een diepere laag in je bewustzijn ontmoeten. De groep helpt je om aanwezig te blijven bij wat er gebeurt, er ontstaat een veld van aandacht en concentratie. Deze stilte in een groep is een krachtige, energieke, voedende stilte die Thich Nhat Hahn heel mooi de daverende stilte noemt.

Door te stoppen en de stilte te zoeken in jezelf, wordt je je bewust. Het helpt je het denken doorzien.Het denken voedt zich met prikkels van buitenaf en brengt steeds aandacht buiten jezelf. Als je niet praat, kun je beter kijken en de aandacht naar binnen brengen. Je bevestigt en voedt niet het gedachtenverhaal dat je in het dagelijks leven vaak vertelt. Dat geeft op zichzelf al innerlijke ruimte. Het is de eerste stap in inquiry die je bijvoorbeeld ook beoefent met mindfulness. Je brengt je aandacht naar het moment en voert een innerlijke dialoog met het denken. Zo ontstaat er afstand naar het denken.

Maar er is een nog diepere verbinding met rust en vrijheid die kan ontstaan als je langere tijd stil bent. Deze rust is niet de rust die je ervaart als je even niets denkt. Het is ook niet de rust van je lichaam als je in een diepe ontspanning bent. Het is ook niet de serene warmte in je hart als je liefde ervaart. Deze rust en stilte gaat aan dat alles vooraf en is je ware natuur. Het is het diep naar binnen kijken en je ware aard als Bewustzijn gaan leren kennen.

Instorten van een bouwwerk

Adyashanti is een inspirerende leraar afkomstig uit de zentraditie en non-dualiteit en hij schrijft over Bewustzijn als je ware aard. Hij is een meester in het beschrijven van het onnoembare en geeft ook veel aandacht aan de menselijke ervaring: wat maak je door in het proces van ontwaken? Ik las het boek Dansende Leegte en het Einde van je wereld en er was zoveel herkenning. Ik las al zijn boeken en heel veel andere boeken, maar uiteindelijk is het een proces van doorleven en zelfonderzoek. Het ontdekken wat onecht is, wat niet vrij is, wat gezien wil worden. Je lichaam en geest zuiveren en alles wat je beknelt of waaraan je gehecht bent. Het is een proces van illusies doorzien en zien dat je niet je lichaam bent, maar veel groter dan dat. Tegelijkertijd is het een proces van alles gaan voelen en in het lichaam afdalen, het lichaam zuiveren, diep geraakt worden, kwetsbaar zijn en niets meer buiten sluiten (embodiement).

Als je meer Stilte toelaat in je leven kan er meer ruimte ontstaan voor het voelen, je gaat intenser waarnemen. Je zintuigen gaan open en je hart gaat open. Er ontstaat steeds meer innerlijke ruimte waarin alles er mag zijn: een gevoel van ‘Ah ja….alles is goed zoals het is.’ Dat geeft vertrouwen en opluchting. Dan kan er spontaan van alles gebeuren. Er kan meer en meer liefde binnenstromen in die open ruimte, voor jezelf, voor de mensen om je heen, voor heel de wereld.

Om daar te komen is er tijd, aandacht en overgave nodig. Het is een proces van afbraak van alles wat onecht is. Wakker worden kun je zien als het instorten van je huis, Het is een grote opruiming van de zolder tot aan de kelder. Je huis zal gaan schudden op haar grondvesten en het egodenken zal er alles aan doen om jou in de greep te houden. Je zult de neiging moeten weerstaan erbij weg te gaan. Je zult de controle moeten opgeven. En het begint met de bereidheid alle ideeën, concepten en aannames te onderzoeken. Het begint met je zeggenschap opgeven.

“Question your thougths. Question your stories. Question your assumptions. Question your opinions. Question your conclusions. Question them all into utter emptiness, stillness and joy. The keys to freedom are in your hands. Use them.” (Adyashanti)

Wat als je niets meer weet? En niemand meer bent? In dat loslaten kunnen emotionele reacties en weerstand ontstaan. Dat kan overweldigend zijn, maar ook dat kan worden waargenomen. En het is altijd tijdelijk van aard. In deze overgave mag alles er zijn en kan het zich tonen. Een stille krachtige aanwezigheid die op je wacht. Een innerlijke ruimte van niets hoeven, niets willen, niets (be)reiken, niets (be)grijpen. In deze innerlijke ruimte kan een opening ontstaan een herkenning van je ware aard: het is totaal, omvat alles, het is zuiver, leeg, tijdloos, moeiteloos, eeuwige, onaangetast en vol licht en liefde.

Het is prachtig als er een verlangen wakker wordt. Het verlangen maakt dat je er naar op zoek gaat. Het mooie is dat je op zoek gaat en op het moment dat je het vindt, zie je dat je het altijd over het hoofd hebt gezien. Het was er altijd al en niet buiten jezelf. In Zen is er een gezegde: het verlangen naar verlichting is het verschijnen van verlichting. In het verlangen naar verlichting lijkt het alsof het er nog niet is. Maar juist het verlangen ernaar is het bewijs dat het oorspronkelijke in jou je roept. Het roept je terug te keren naar dat wat je wezenlijk bent. Het roept je naar de Stilte, terug naar het hart van je bestaan.

Namaste (het licht in mij, groet het licht in jou) Maaike